Endoskopik Sinüs Cerrahisi Öncesi Hazırlık ve Ameliyat Günü

Endoskopik sinüs cerrahisine hazırlık, ameliyattan birkaç hafta önce başlar: tomografi ve kan tahlilleri yapılır, kullanılan kan sulandırıcılar ve bazı bitkisel ürünler hekimle birlikte düzenlenir, sigara bırakılır. Ameliyat genel anestezi altında, burun içinden kamerayla yapılır ve dışarıda kesi kalmaz. Hastaların çoğu aynı gün ya da ertesi gün evine döner.

Bu yazı ameliyata karar verilmiş hastalar içindir. Ameliyatın hangi durumda gerektiği sinüzit ameliyatı ne zaman gerekir yazısında, ameliyatın kendisi fonksiyonel endoskopik sinüs cerrahisi (FESS) sayfasında anlatılır.

Ameliyattan önceki haftalar

Tetkikler

• Sinüs tomografisi: Sinüslerin yapısını ve hastalığın yaygınlığını gösterir; ameliyat bu görüntülere göre planlanır.
• Kan tahlilleri ve anestezi değerlendirmesi: Genel sağlık durumu, kullanılan ilaçlar ve kronik hastalıklar gözden geçirilir.
• Burun endoskopisi: Muayenede polip, septum eğriliği ve burun eti büyümesi değerlendirilir. Bunlar varsa aynı ameliyatta septoplasti ya da konka cerrahisi planlanabilir.

İlaçlar

• Aspirin ve ağrı kesiciler: Aspirin ve ibuprofen, naproksen gibi ilaçlar kanamayı artırabilir; genellikle ameliyattan 7–10 gün önce bırakılır. Kalp ya da damar hastalığı nedeniyle aspirin kullanıyorsanız ilacı kendiniz bırakmayın; ilacı yazan hekimle birlikte karar verilir.
• Kan sulandırıcılar: Varfarin ve yeni nesil kan sulandırıcılar ilacı yazan hekimin yönlendirmesiyle düzenlenir.
• Bitkisel ürünler: E vitamini, balık yağı, ginkgo, ginseng ve sarımsak tabletleri kanamayı artırabilir; ameliyattan 1–2 hafta önce bırakılması önerilir.
• Burun spreyleri ve diğer ilaçlar: Polipli hastalarda ameliyat öncesinde iltihabı azaltmak için ilaç verilebilir. Size önerilen ilaçları düzenli kullanın.

Sigara ve genel durum

Sigara burun içindeki iyileşmeyi yavaşlatır, kabuklanmayı ve yapışıklık riskini artırır. Ameliyattan en az 3–4 hafta önce bırakılması önerilir. Ameliyat tarihine yakın ateşli bir grip ya da üst solunum yolu enfeksiyonu geçirirseniz hekiminize haber verin; ameliyatın ertelenmesi gerekebilir.

Ameliyat günü

• Açlık: Anestezi ekibinin verdiği açlık süresine uyun; katı gıda için genellikle 6 saat istenir.
• Anestezi: Ameliyat genel anestezi altında yapılır.
• Süre: Hastalığın yaygınlığına ve eşlik eden işlemlere göre çoğunlukla 1–3 saat sürer.
• Tampon: Birçok hastada burna tampon konmaz ya da eriyen malzeme kullanılır; septum düzeltmesi yapıldıysa ince silikon atel konabilir.
• Taburculuk: Uyanma odasında izlemin ardından çoğu hasta aynı gün ya da ertesi gün evine döner. Eve dönüşte bir yakınınızın yanınızda olması önerilir.

Eve döndükten sonra ilk günler

• İlk 2–3 gün burundan hafif kanlı akıntı olması beklenen bir durumdur.
• Burun tıkanıklığı ve baskı hissi ilk hafta belirgindir; kabuklar oluşur.
• Hekiminizin önerdiği tuzlu su ile burun yıkamaları iyileşmenin önemli bir parçasıdır; çoğunlukla ertesi gün başlanır.
• İlk hafta burnu sert sümkürmeyin; hapşırırken ağzınızı açık tutun.
• Baş yüksekte yatmak şişliği azaltır.
• Ağır egzersizden ve eğilip kaldırma gerektiren işlerden yaklaşık 2 hafta kaçının.
• Masa başı işlere dönüş çoğunlukla 1 hafta içinde mümkündür.
• İlk kontrolde burun içindeki kabuklar temizlenir; bu temizlik iyileşmenin ve sonucun önemli bir parçasıdır.

Hemen başvurmanız gereken durumlar

• Durmayan ya da giderek artan burun kanaması
• Göz çevresinde şişlik, morarma ya da görmede değişiklik
• Şiddetli baş ağrısı, ense sertliği, yüksek ateş
• Öne eğilince artan, tek taraflı, su gibi berrak akıntı

Bu belirtiler seyrektir; ancak görüldüklerinde vakit kaybetmeden değerlendirilmeleri gerekir.

Özetle

• Hazırlık tomografi, kan tahlilleri, ilaç düzenlemesi ve sigaranın bırakılmasıyla birkaç hafta önce başlar.
• Kan sulandırıcılar kendiliğinden değil, ilacı yazan hekimle birlikte düzenlenir.
• Ameliyat genel anestezi altında burun içinden yapılır; çoğu hasta aynı gün ya da ertesi gün evine döner.
• Burun yıkamaları ve kontrollerde yapılan temizlik, sonucu belirleyen adımlardır.

Sıkça Sorulan Sorular

Endoskopik sinüs cerrahisinden sonra yüzde morluk olur mu?

Ameliyat burun içinden yapıldığı için yüzde morluk ve şişlik çoğunlukla olmaz. Septum ya da burun dış yapısına ek işlem yapıldıysa hafif şişlik görülebilir.

Ameliyattan sonra ne zaman uçağa binebilirim?

Çoğu hasta için 1–2 hafta beklenmesi önerilir. Kesin süre, ameliyatın kapsamına ve ilk kontroldeki bulgulara göre hekiminizle birlikte belirlenir.

Koku alma ne zaman düzelir?

Polip ve iltihaba bağlı koku kaybında iyileşme haftalar içinde başlayabilir. Kalıcılık, ameliyat sonrası ilaç tedavisinin düzenli sürdürülmesine bağlıdır.