Nazal valv nedir?
Nazal valv, burun içindeki hava yolunun en dar bölgesidir; burnun orta bölümünden burun deliklerine kadar uzanır. Burundaki hava akımına karşı direncin en büyük bölümü bu bölgede oluştuğu için buradaki küçük bir daralma bile nefes almayı belirgin olarak zorlaştırır.
- İç nazal valv: burnun orta bölümündeki geçittir; darlıkların çoğu buradadır.
- Dış nazal valv: burun deliklerinin hemen içindeki bölümdür. Burun kanatları zayıfsa nefes alırken içe doğru çöker; bu durum dışarıdan da fark edilebilir.
Nazal valv darlığının belirtileri nelerdir?
Nazal valv darlığı ya da çökmesi de septum eğriliği ve burun eti büyümesi gibi burundan nefes almayı zorlaştırır.
- Bir ya da iki tarafta burun tıkanıklığı; eforda ve yatarken artar
- Derin nefes alırken burun kanatlarının içe çökmesi
- Gündüz ağızdan nefes alma, gece horlama
- Burnun bazı bölgelerinde daralma ya da asimetri görünümü
- Yanağı yana doğru çekince nefes almanın rahatlaması
Neden olur?
- Septum eğriliği: valv darlığı olan kişilerin çoğunda burun orta bölmesinde eğrilik de vardır.
- Doğuştan burun yapısı: dar burun delikleri, zayıf burun kanadı kıkırdakları ya da öne çıkıntılı bir burun riski artırır.
- Daha önce geçirilmiş burun estetiği: kıkırdak desteği yeterince korunmadıysa burnun orta bölümünde daralma gelişebilir.
- Yaşlanma ve darbeler: burnu destekleyen dokular yaşla güç kaybedebilir; burna alınan darbeler desteği zayıflatabilir.
Tanı nasıl konur?
Nazal valv darlığının tanısı ayrıntılı kulak burun boğaz muayenesiyle konur. Burun içi endoskopla incelenir; nefes alırken burun kanatlarının hareketi gözlenir.
Muayenede yanağı yana doğru hafifçe çekerek ya da ince bir aletle valv bölgesini destekleyerek nefesin rahatlayıp rahatlamadığına bakılır (Cottle testi ve değiştirilmiş Cottle testi). Bu basit testler darlığın yerini ve hangi desteğin gerektiğini gösterir. Septum eğriliği ve burun eti büyümesi de aynı muayenede değerlendirilir.
Nazal valv cerrahisi nasıl yapılır?
Nazal valv cerrahisinde amaç, dar ya da çöken valv bölgesini kıkırdakla desteklemek ve genişletmektir. Kullanılan teknik darlığın yerine göre seçilir.
- Spreader greft: iç valv darlığında, burun sırtının iki yanına yerleştirilen ince kıkırdak çubuklarıyla valv açısı genişletilir.
- Alar batten greft: dış valv zayıflığında, nefes alırken çöken burun kanadı kıkırdakla desteklenir.
- Eşlik eden sorunların düzeltilmesi: septum eğriliği varsa septoplasti, burun etleri büyükse konka küçültme aynı ameliyatta yapılır.
Kıkırdak öncelikle burnun kendi orta bölmesinden (septum) alınır. Septum kıkırdağı yeterli değilse ya da daha önce kullanılmışsa kulak kepçesinin çukur bölümünden (kulak konkası) ya da kaburgadan kıkırdak alınabilir.
İyileşme süreci
Nazal valv cerrahisinden sonra iyileşme septoplastiye benzer ve birkaç hafta içinde tamamlanır; bir hafta sonra işe ya da okula dönülebilir.
| Dönem | Ne beklenir? |
|---|---|
| İlk günler | Burun içi şişlik ve tıkanıklık; varsa tamponlar birkaç gün içinde alınır. |
| 1. hafta | İşe ya da okula dönülür; burun yıkama ve bakım sürdürülür. |
| Sonraki haftalar | Ödem çözüldükçe nefes alma belirgin olarak rahatlar. |
Sonuç kalıcı mı, riskler nelerdir?
Doğru teknikle ve yeterli kıkırdak desteğiyle yapılan cerrahiden sonra çoğu hastada nefes almadaki düzelme uzun süre korunur; horlama ve uyku sorunları da azalabilir.
- Kanama ve enfeksiyon
- Greftin yer değiştirmesi ya da burun sırtında hafif genişleme
- Kıkırdak alınan bölgede (kulak ya da kaburga) ağrı veya şekil değişikliği
- Destek yetersiz kalırsa şikâyetin yeniden ortaya çıkması
Daha önce burun ameliyatı olmuş hastalarda planlama daha karmaşıktır ve genellikle kulak ya da kaburga kıkırdağı gerekir. Bu konuda revizyon burun estetiği yazısına bakabilirsiniz.
Prof. Dr. Öner Çelik’le süreç nasıl işler?
- Muayene: Suadiye’deki muayenehanede endoskopik muayene ve valv testleriyle darlığın yeri belirlenir.
- Planlama: gerekli greftler, kıkırdak kaynağı ve eşlik eden eğrilik ya da burun eti sorunları birlikte planlanır; burun estetiği isteniyorsa aynı ameliyatta ele alınabilir.
- Ameliyat: Maltepe Üniversitesi Hastanesi’nde yapılır.
- Kontroller: iyileşme takibi muayenehanede yapılır.
Ayrıntılar muayene ve tedavi süreci sayfasındadır.
Sık sorulanlar
Nazal valv darlığı ilaçla düzelir mi?
Valv bölgesindeki yapısal daralma ya da kıkırdak zayıflığı ilaçla düzelmez. İlaçlar yalnızca eşlik eden mukoza şişliğini azaltabilir; kalıcı düzeltme için valv bölgesinin kıkırdakla desteklenmesi gerekir.
Burun estetiğinden sonra nefes almakta zorlanıyorum, nazal valv sorunu olabilir mi?
Olabilir. Burun estetiğinden sonra gelişen tıkanıklığın nedenlerinden biri nazal valv bölgesinde daralmadır; septum eğriliği ya da burun eti büyümesi de neden olabilir. Endoskopik muayene ve valv testleriyle nedeni belirlenir.
Kaynaklar
- Rhee JS ve ark. Clinical Consensus Statement: Diagnosis and Management of Nasal Valve Compromise. Otolaryngol Head Neck Surg. 2010;143(1):48-59.
- Ishii LE ve ark. Clinical Practice Guideline: Improving Nasal Form and Function after Rhinoplasty. Otolaryngol Head Neck Surg, 2017. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye yerine geçmez. Her tıbbi işlem kişiye özel değerlendirme gerektirir ve riskler içerebilir. Sonuçlar kişiden kişiye değişir.